هرآنچه که باید درباره ارتودنسی دندان و تمام روش های آن بدانید

ارتودنسی دندان چیست؟
۳ تیر ۱۴۰۰ انواع ارتودنسی مقالات

هرآنچه که باید درباره ارتودنسی دندان و تمام روش های آن بدانید

در این مقاله سعی کرده‌ایم هر آنچه که می‌بایست مراجعان و افراد نیازمند به ارتودنسی دندان درباره آن بدانند را به زبانی ساده توضیح دهیم. با خواندن مقاله، دید بهتری درباره ارتودنسی و ارتودنتیست‌ها به دست خواهید آورد.

ارتودنسی دندان چیست؟

ارتودنسی دندان یکی از قدیمی‌ترین رشته‌های دندانپزشکی است که به طور اختصاصی به بهبود یا اصلاح موقعیت دندان‌ها و فکین می‌پردازد. درواقع خود واژه ارتودنسی یک واژه بسیار قدیمی با ریشه یونانی است که از دو جزء ساخته شده. ارتو به معنی “راست و درست” و ادون به معنای “دندان”. که در مجموع به زبان ساده می‌شود صاف و منظم کردن دندان‌ها. این ساده‌ترین تعریف برای این واژه است.   

جالب است که در زبان پارسی باستان به افرادی که موقعیت دندان‌ها را اصلاح می‌کردند ارتا دندان پزشک گفته می‌شده است. (منبع)

متخصص ارتودنسی کیست؟

متخصص ارتودنسی دندان که به آن ارتودنتیست هم گفته می‌شود یک دندانپزشک متخصص است که با گذراندن دوره‌های خاص و تخصصی، مجوز تشخیص، پیشگیری و درمان مشکلات یا نامنظمی های دندان و ناهنجای‌های فکی را دریافت می‌کند.

دقت کنید که ارتودنیست‌ها ابتدا دندانپزشکان عمومی هستند که به صورت تخصصی و آکادمیک مهارت‌ها و دانش ارتودنسی را فرا می‌گیرند. اما دندانپزشکی که این دوره تخصصی را طی نکرده باشد ارتودنتیست نیست و نمی‌تواند درمان‌های ارتودنسی را انجام دهد.

چه افرادی به درمان‌های ارتودنسی نیاز دارند؟

در ساده‌ترین حالت اگر شما فردی هستید که دندان‌های نامنظنم، نامرتب یا ناتراز دارید و یا دو فک شما با هم هماهنگی یا همپوشانی مناسبی ندارند، نشان دهنده این است که شما نیاز به درمان ارتودنسی دندان دارید.

این مشکلاتی که در ادامه لیست شده، همگی نیاز به مداخل ارتودنتیست دارند و اگر بدون درمان رها شوند نه تنها بدتر شده، بلکه مشکلات زیادی برای بهداشت دهان و دندان پیش می آورند:

  • کج بودن دندان‌ها
  • ازدحام یا شلوغی دندان‌ها
  • روی هم خوابیدن دندان‌ها
  • وجود فاصله بین دندان
  • رویش نامناسب دندان‌ها
  • کوتاه یا بلند بودن دندان‌ها
  • جلو بودن فک پایین (یا عقب بودن فک بالا)
  • عدم هموشاپی افقی فک‌ها

همچنین اگر یکی از موارد زیر در خصوص فرزندتان صادق است، باز هم نیاز به مراجعه به یک متخصص ارتودنسی دندان دارید:

  • مکیدن بیش از حد انگشتان یا اشیاء پس از دوران شیردهی (معمولا بیشتر از سن ۴ یا ۵ سالگی)
  • افتادن زودتر از موعد دندان های شیری
  • دیر در آمدن دندان دائمی
  • برخورد ضربه به صورت
  • کوچک بودن فک بالا
  • داشتن شکاف لب یا کام
  • داشتن تنفس دهانی

مزایای ارتودنسی دندان کدامند؟

مواردی که در بالا ذکر شد تنها برخی از مهم ترین مشکلات و ناهنجاری هایی است که نیازمند مداخله دندانپزشکی هستند و باید حتما برطرف شوند. چنانچه این مشکلات برطرف نشود به مرور زمان بدتر و بدتر می شوند.

به عنوان مثال تصور کنید شما فردی هستید که بین دندان هایتان فاصله قابل توجه و زیادی وجود دارد. به مرور زمان با خوردن غدا، دندان قروچه یا مسائل دیگر، نه تنها فاصله بسته نخواهد شد، بلکه منجر به کج شدن دندان ها، افزایش احتمال پوسیدگی دندان و مشکلات لثه نیز خواهد شد.

اما با برطرف کردن مشکلات نامبرده به وسیله ارتودنسی دندان می توانید هم برای همیشه از شر آن ها خلاص شوید و هم سلامتی دهان و دندان خود را حفظ کرده یا ارتقا دهید.

سایر مزایای ارتودنسی به جز برطرف کردند مشکلات نامبرده

  • افزایش اعتماد به نفس فرد به دنبال منظم شدن دندان ها و طرح لبخند
  • کاهش احتمال پوسیدگی دندان و مشکلات لثه
  • بهبود مشخصات چهره مخصوصا در افرادی که مشکلات فکی دارند
  • کاهش نیاز به پروسه های زیبایی دندان در آینده

از چه سنی به بعد باید به متخصص مراجعه کنیم؟

اگر شما یا فرزند دلبندتان یکی از مشکلات ذکر شده در بخش قبل را دارید می توانید در هر سنی به یک متخصص ارتودنسی دندان مراجعه کنید. البته دقت کنید برای شروع درمان باید بیشترِ دندان ها در قوس فکی وجود داشته باشند.

بنابراین افراد بسیار خردسال یا سالمندانی که بیشتر دندان های خود را از دست داده اند نمی توانند ارتودنسی انجام دهند. به جز این موارد، در هر سنی می توان درمان را آغاز کرد ولی نتایج درمان در سنین پایین تر بهتر و اصولی تر خواهد بود.

بهترین سن مراجعه به ارتودنیست چه سنی است؟

تمام ارتودنتیست‌ها به صورت متفق‌القول بر این باورند که بازه زمانی ۶ تا ۸ سالگی بهترین سن مراجعه به مطب‌های ارتودنسی دندان است. در این سن، هنوز ترکیبی از دندان‌های شیری و دائمی در دهان کودکان وجود دارد و بهترین سن برای پیشگیری، تشخیص و درمان اولیه ناهنجاری‌های یا مشکلات دندان و فکی کودکان است.

تمام والدین می‌بایست در این سن دست کم یک بار به مطب یک ارتودنتیست مراجعه کنند تا در صورت وجود هرگونه مشکل با صرف هزینه و زمان کمتر، آن مشکلات را برطرف کنند. در صورت عدم مراجعه در این سنین، والدین باید در سنین بالاتر هزینه، وقت و حوصله بیشتری جهت درمان به خرج دهند.

انواع روش‌های ارتودنسی دندان کدامند؟

به دلیل تعدد درمان‌های ارتودنسی دندان ممکن است درمان‌های انجام شده در این رشته دندانپزشکی را به چند دسته تقسیم کنند. مثلا ممکن است تعدادی از روش‌های درمانی در چند شاخصه اصلی (مثل مرئی یا نامرئی بودن یا ثابت و متحرک بودن) با هم اشتراک داشته باشند و بنابراین آن‌ها را در یک دسته‌بندی قرار می‌دهند.

ما کاری به دسته‌بندی‌های فرعی نداریم، اما دو دسته اصلی برای درمان‌ها در نظر می‌گیریم. این دو دسته، ارتودنسی متحرک و  ارتودنسی ثابت هستند:

  • روش‌های درمانی یا دستگاه‌هایی که به آن‌ها ثابت می‌گوییم، آن‌هایی هستند که از اول تا زمان صاف و منظم شدن دندان‌ها به آن‌ها متصل هستند و تنها توسط ارتودنتیست نصب، تنظیم یا برداشته می‌شوند.
  • روش‌ها و دستگاه‌هایی که قابل جابجا شدن هستند و در طول پروسه منظم کردند دندان ها توسط بیمار نصب، تنظیم یا برداشته می‎شوند نیز جز دستگاه‌های متحرک ارتودنسی دندان به شمار می‌روند.

ارتودنسی ثابت چیست؟

همانطور که در بخش قبلی هم اشاره شد، در این دسته تمام دستگاه‌ها طی یک جلسه توسط متخصص ارتودنسی به دندان‌ها متصل می‌شود و در طول درمان، با کمک متخصص تنظیم می‌شود. دستگاه‌ها تا زمانی که دندان‌ها صاف و منظم نشوند همچنان روی دندان‌ها باقی می‌مانند و در انتها تنها به دست ارتودنتیست برداشته می‌شوند.

دلیل نامگذاری آن‌ها نیز به خاطر ثابت بودنشان یا اتصال ثابت آن‌ها به دندان‌ها است. به روش‌های ثابت در اصطلاح عامیانه سیم کشی دندان یا سیم کشی ارتودنسی هم گفته می‌شود که البته این اصطلاحِ چندان درستی نیست.

کدام روش‌های درمان در ارتودنسی ثابت هستند؟

تقریبا بیشتر افرادی که به ارتودنتیست‌ها مراجعه می‌کنند با روش ثابت، موفق به اصلاح موقعیت دندان‌ها یا صاف شدن‌شان می‌شوند. البته تعدد دستگاه‌های ثابت در ارتودنسی زیاد است و هر کدام برای اصلاح یک مشکل یا دسته‌ای از ناهنجاری‌های دندانی و فکی استفاده می‌شود.

مهم ترین دستگاه های ثابت که برای اصلاح موقعیت دندان ها و فکین در ارتودنسی دندان استفاده می شوند عبارتند از:

  • ارتودنسی فلزی معمولی
  • سرامیکی
  • دیمون
  • لینگوال

چه وقت هایی و برای چه افرادی از ارتودنسی ثابت استفاده می‌کنیم؟

تمام افرادی که مشکلات نامرتب بودن دندان دارند می‌توانند با روش‌های ثابت درمان شوند. اما اگر شما کسی هستید که مشکل نامرتبی جزئی تا متوسط دندانی دارید تریجیح‌مان این است با روش متحرک شما را درمان کنیم. زمانی که مشکلات پیچیده‌تر شود، بهترین روش درمان استفاده از دستگاه‌های ثابت خواهد بود.

همچنین افرادی که به جز مشکلات پیچیده دندان با ناهنجاری فکی مواجهند احتمالا به جز درمان های ارتودنسی دندان با دستگاه های ثابت، نیاز به جراحی فک خواهند داشت.

ارتودنسی متحرک چیست؟

برعکس دستگاه‌های ثابت، یک سری دستگاه هستند که لزوماً قرار نیست از ابتدا تا زمان صاف شدن دندان‌ها، به آن‌ها متصل باشند. این دستگاه‌ها متحرک هستند و بیمار می‌تواند حین غذا خوردن (یا خلاصه در زمان‌های دیگری که موقتاً بودنشان ضروری نیست) آن‌ها را بردارد.

مثلا شما می توانید زمان مسواک زدن یا حضور در یک مراسم مهم که دوست ندارید کسی متوجه درمان شما شود آن ها را بردارید. شناخته شده ترین دستگاه متحرک در ارتودنسی، کلییر الاینرها یا تراز کننده های بی رنگ هستند. آن ها قالب های شفاف و پلاستیکی هستند که روی دندان ها قرار می گیرند و دندان ها را به مرور زمان صاف و منظم می کنند. به استفاده از آن ها ارتودنسی نامرئی هم گفته می شود.

آیا ارتودنسی عوارض دارد؟

به طور قاطع خیر!

درمان‌های ارتودنسی دندان جز سود و منفعت و کمک به حفظ سلامت دهان و دندان هیچ گونه خطری ندارند. همانطور که چند بار دیگر در مقاله ذکر شد، برعکس اگر این درمان‌ها صورت نگیرد امکان دارد که مشکلات بدتر شده و سلامت دهان و دندان به خطر بی‌افتد.

اینکه گفته می‌شود ارتودنسی باعث لق شدن دندان‌ها یا مشکلات لثه کاملا نادرست است. گاهی اوقات هم میگویند این درمان ها موجب زرد شدن دندان می شوند که البته این موضوع طبیعی است و بعد از درمان برطرف خواهد شد.

هزینه ارتودنسی دندان چقدر است؟

برآورد هزینه ارتودنسی دندان بنا به دلایلی کمی متفاوت‌تر از سایر پروسه‌های دندانپزشکی است. مثلاً پروسه‌های زیبایی دندان (مانند لمینت گذاری یا ونیر کامپوزیت و …) معمولاً هزینه‌های ثابتی دارند و در مدت زمان کمتری انجام می‌شوند. اما چون روش‌های درمان ارتودنسی گسترده و متفاوتند و از همه مهمتر (نیازمند مدت زمان طولانی هستند)، هزینه‌های متفاوتی دارند.

بهترین کار برای برآورد هزینه درمان‌های ارتودنسی دندان مراجعه حضوری به مطب متخصص است. شما با یک معاینه تخصصی و انتخاب روش درمان می‌توانید از هزینه‌های دقیق درمان مطلع شوید و برای مسیر درمان برنامه‌ریزی کنید.

اما برای اینکه بدانید هزینه ارتودنسی به چه فاکتورهایی بستگی دارد بهتر است فهرست کوتاهی از مهم‌ترین فاکتورها و عوامل موثر در درمان را برای‌تان لیست کنیم:

  • تخصص دندانپزشک
  • شدت مشکل شما
  • سن و سال
  • منطقه جغرافیایی و شهری که در آن زندگی می‌کنید.
  • طول دوره درمان
  • نوع و روش درمان یا دستگاه های بکار رفته برای درمان‌تان

من نیاز  به درمان ارتودنسی دارم چکار کنم؟

همین که وقت گذاشتید و این مقاله را تا انتها خواندید نشان می‌دهد به فکر منظم کردن دندان‌هایتان هستید و می‌خواهید گامی برای درمان خود بردارید. اکنون برای آغاز درمان تنها یک گام دیگر باید بردارید و آن گام، پیدا کردن یک متخصص ارتودنسی و مراجعه به مطب او است.

چنانچه ساکن کرج یا تهران هستید می‌توانید برای یک ویزیت تخصصی و رایگان به مطب دکتر امیرکامیار خضری مراجعه کنید. شما می‌توانید با شماره تماس‌های درج شده در سایت تماس بگیرید و یا اینکه به سادگی هرچه تمام‌تر روی دریافت نوبت آنلاین کلیک کنید تا ما در اولین فرصت ممکن با شما تماس بگیریم.

پاسخ دکتر خضری به مهم‌ترین سوالات شما درباره ارتودنسی دندان

آیا امکان ارتودنسی در سن ۴۵ سالگی وجود دارد؟

امروزه درمانهای ارتودنسی دندان فقط مختص کودکان و نوجوانان نمی باشد و بسیاری از بزرگسالان که به زیبایی لبخند خود اهمیت می دهند نیز به شرط سلامت بودن بافت های اطراف دندان (لثه ها و بافت پریودنتال) می توانند از مزایای این درمان در زیباترشدن لبخند و چهره خود، بهره ببرند.   

آیا امکان برگشت ارتودنسی و کج شدن دندان ها وجود دارد؟

بعد از درمان ارتودنسى با گذشت زمان کمى دندانها حرکت خواهند کرد و این مسئله در  افرادى هم که ارتودنسى نکرده اند اتفاق می افتد ولى بازگشت به حالت اول وجود ندارد.

بهترین روش برای مرتب کردن دندان های بالا چه هست؟

تقریبا همه موارد بهترین راه درمان ارتودنسى دندان است و ارایه طرح درمان و همچنین ارتودنسی نیازمند معاینه دقیق حضورى بیمار دارد و فقط با مشاهده یک عکس متاسفانه امکان آن وجود ندارد.

ارزان ترین روش ارتودنسی دندان کدام است؟

از بین تمامی روش های موجود هزینه درمان با کمک الاینرهای شفاف کمتر است و بعد از آن روش درمان ثابت با بریس فلزی معمولی.

نظر بدهید

لطفا تمامی موارد خواسته شده را وارد نمایید.

ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

وارد کردن موارد ضروری الزامیست.

سوال از دکتر

سوال از دکتر
لطفا هنگام ارسال سوال جدید درباره ارتودنسی دندان به این نکات توجه فرمایید.

  • برای دریافت مشاوره دقیق تر بهتر است حضوری مراجعه کنید. شما میتوانید با دریافت نوبت آنلاین سوالات خود را مستقیما از دکتر بپرسید
  • لطفا از صحت اطلاعات تماس خود اطمینان حاصل کنید در غیر اینصورت امکان ارسال پاسخ وجود نخواهد داشت.
  • لطفا دقت فرمایید که آدرس ایمیل www ندارد
  • لطفا تنها سوالات مرتبط را مطرح نمایید.
Maximum upload size: 134.22MB